Main navigation

เมตตาสูตรที่ ๑

ว่าด้วย
ผู้เจริญอัปปมัญญา ๔ จำพวก
เหตุการณ์
พระพุทธเจ้าตรัสแสดงผู้เจริญอัปปมัญญา ๔ จำพวก

พระผู้มีพระภาคตรัสว่า

บุคคล ๔ จำพวกนี้ มีปรากฏอยู่ในโลก  

บุคคลบางคน มีใจประกอบด้วยเมตตา แผ่ไปตลอดโลกทั่วสัตว์ทุกเหล่าในที่ทุกสถานด้วยใจประกอบด้วยเมตตาอันไพบูลย์ ถึงความเป็นใหญ่ หาประมาณมิได้

บุคคลนั้นพอใจ ชอบใจเมตตาฌานและถึงความปลื้มใจด้วยเมตตาฌานนั้น ยับยั้งอยู่ในเมตตาฌานนั้น น้อมใจไปในเมตตาฌานนั้น อยู่จนคุ้นด้วยเมตตาฌานนั้น ไม่เสื่อม เมื่อกระทำกาละ ย่อมเข้าถึงความเป็นสหายของเทวดาเหล่าพรหมกายิกา ประมาณอายุของเทวดาเหล่าพรหมกายิกาเป็นกัปหนึ่ง

ปุถุชนดำรงอยู่ในชั้นพรหมกายิกานั้น ตราบเท่าตลอดอายุ ย่อมเข้าถึงนรกบ้าง กำเนิดดิรัจฉานบ้าง เปรตวิสัยบ้าง ส่วนสาวกของพระผู้มีพระภาค ดำรงอยู่ในชั้นพรหมกายิกานั้นตราบเท่าตลอดอายุ ย่อมปรินิพพานในภพนั้นเอง นี้เป็นความพิเศษผิดแผกแตกต่างกันระหว่างอริยสาวกผู้ได้สดับกับปุถุชนผู้ไม่ได้สดับ คือ เมื่อคติ อุบัติมีอยู่

บุคคลบางคน มีใจประกอบด้วยกรุณา แผ่ไปตลอดโลกทั่วสัตว์ทุกเหล่าในที่ทุกสถานด้วยใจประกอบด้วยกรุณาอันไพบูลย์ ถึงความเป็นใหญ่ หาประมาณมิได้

บุคคลนั้นพอใจ ชอบใจกรุณาฌานนั้น และถึงความปลื้มใจด้วยกรุณาฌานนั้น ยับยั้งอยู่ในกรุณาฌานนั้น น้อมใจไปในกรุณาฌานนั้น อยู่จนคุ้นด้วยกรุณาฌานนั้น ไม่เสื่อม เมื่อกระทำกาละ ย่อมเข้าถึงความเป็นสหายของเทวดาเหล่าอาภัสสระ ประมาณอายุของเทวดาเหล่าอาภัสสระเป็น ๒ กัป

ปุถุชนดำรงอยู่ในชั้นอาภัสสระนั้น ตราบเท่าตลอดอายุ ย่อมเข้าถึงนรกบ้าง กำเนิดดิรัจฉานบ้าง เปรตวิสัยบ้าง ส่วนสาวกของพระผู้มีพระภาค ดำรงอยู่ในชั้นอาภัสสระนั้น ตราบเท่าตลอดอายุ ย่อมปรินิพพานในภพนั้นเอง นี้เป็นความพิเศษผิดแผกแตกต่างกันระหว่างอริยสาวกผู้ได้สดับกับปุถุชนผู้ไม่ได้สดับ คือ เมื่อคติ อุบัติมีอยู่

บุคคลบางคน มีใจประกอบด้วยมุทิตา แผ่ไปตลอดโลกทั่วสัตว์ทุกเหล่าในที่ทุกสถานด้วยใจประกอบด้วยมุทิตาอันไพบูลย์ ถึงความเป็นใหญ่ หาประมาณมิได้

บุคคลนั้นพอใจ ชอบใจมุทิตาฌานนั้น และถึงความปลื้มใจด้วยมุทิตาฌานนั้น ยับยั้งอยู่ในมุทิตาฌานนั้น น้อมใจไปในมุทิตาฌานนั้น อยู่จนคุ้นด้วยมุทิตาฌานนั้น ไม่เสื่อม เมื่อกระทำกาละ ย่อมเข้าถึงความเป็นสหายของเทวดาเหล่าสุภกิณหะ ประมาณอายุของเทวดาเหล่าสุภกิณหะเป็น ๔ กัป

ปุถุชนดำรงอยู่ในชั้นสุภกิณหะนั้นตราบเท่าตลอดอายุ ย่อมเข้าถึงนรกบ้าง กำเนิดดิรัจฉานบ้าง เปรตวิสัยบ้าง ส่วนสาวกของพระผู้มีพระภาค ดำรงอยู่ในชั้นสุภกิณหะนั้น ตราบเท่าตลอดอายุ ย่อมปรินิพพานในภพนั้นเอง นี้เป็นความพิเศษผิดแผกแตกต่างกันระหว่างอริยสาวกผู้ได้สดับกับปุถุชนผู้ไม่ได้สดับ คือ เมื่อคติ อุบัติมีอยู่

บุคคลบางคน มีใจประกอบด้วยอุเบกขา แผ่ไปตลอดโลกทั่วสัตว์ทุกเหล่าในที่ทุกสถานด้วยใจประกอบด้วยอุเบกขาอันไพบูลย์ ถึงความเป็นใหญ่ หาประมาณมิได้

บุคคลนั้นพอใจ ชอบใจอุเบกขาฌานนั้น และถึงความปลื้มใจด้วยอุเบกขาฌานนั้น ยับยั้งอยู่ในอุเบกขาฌานนั้น น้อมใจไปในอุเบกขาฌานนั้น อยู่จนคุ้นด้วยอุเบกขาฌานนั้น ไม่เสื่อม เมื่อกระทำกาละ ย่อมเข้าถึงความเป็นสหายของเทวดาชั้นเวหัปผละ ประมาณอายุของเทวดาเหล่าเวหัปผละเป็น ๕๐๐ กัป

ปุถุชนดำรงอยู่ในเวหัปผละนั้นตราบเท่าตลอดอายุ ย่อมเข้าถึงนรกบ้าง กำเนิดดิรัจฉานบ้าง เปรตวิสัยบ้าง ส่วนสาวกของพระผู้มีพระภาคดำรงอยู่ในชั้นเวหัปผละนั้น ตราบเท่าตลอดอายุ ย่อมปรินิพพานในภพนั้นเอง นี้เป็นความพิเศษผิดแผกแตกต่างกันระหว่างอริยสาวกผู้ได้สดับกับปุถุชนผู้ไม่ได้สดับ คือ เมื่อคติ อุบัติมีอยู่

 

 

อ่าน เมตตาสูตรที่ ๑

อ้างอิง
เมตตาสูตรที่ ๑ พระไตรปิฎก ฉบับหลวง เล่มที่ ๒๑ ข้อที่ ๑๒๕ หน้า ๑๒๘-๑๒๙
ลำดับที่
13

สถานที่

ไม่ระบุ

สถานการณ์

การตอบปัญหาธรรม

พระไตรปิฎกเสียงชุดอื่นๆ

ธรรมปฏิบัติ ชุดที่ ๙ แสงธรรมแห่งพระไตรปิฎก – ตัวอักษรสีแดงบนพื้นเหลืองทองลายผ้าพลิ้ว

พระธรรม

ธรรมปฏิบัติ
วิเวก ชุดที่ ๑ แสงธรรมแห่งพระไตรปิฎก – ตัวอักษรสีขาวบนพื้นฟ้าอ่อน

พระธรรม

วิเวก
ธรรมวิภังค์ แสงธรรมแห่งพระไตรปิฎก – พื้นลายใบไม้แห้งสีครีม

พระธรรม

ธรรมวิภังค์
เวทัลลธรรม ชุดที่ ๓ การสนทนาธรรมที่ทำให้เกิดปัญญา – ต้นไม้ใหญ่ในป่าหมอก

พระธรรม

เวทัลลธรรม
อานุภาพกรรม ๒ – เทวดาบนสวรรค์เบื้องบน และผู้คนในเปลวไฟเบื้องล่าง

พระธรรม

อานุภาพกรรม
สุคติ สุคโต – ดอกบัวสีขาวบาน

พระธรรม

สุคติ สุคโต
ฆราวาสธรรม ๒ แสงธรรมแห่งพระไตรปิฎก – ดอกบัวสีชมพูในหมอก

พระธรรม

ฆราวาสธรรม